काठमाडौं, २० वैशाख ।
सूचना प्रवाहको तीव्र गतिसँगै गलत सूचना र दबाबका चुनौती बढिरहेका बेला आज विश्वभर ‘विश्व प्रेस स्वतन्त्रता दिवस’ मनाइँदैछ। नेपालमा पनि यस अवसरमा विभिन्न कार्यक्रम आयोजना गरी प्रेस स्वतन्त्रताको महत्व पुनः स्मरण गरिएको छ।
लोकतन्त्रको आधारस्तम्भ मानिने स्वतन्त्र प्रेसले नागरिकलाई सत्य सूचना दिने, सत्तालाई प्रश्न गर्ने र पारदर्शिता कायम गर्ने जिम्मेवारी बोकेको हुन्छ। तर पछिल्लो समय डिजिटल माध्यमको विस्तारसँगै फेक न्यूज, साइबर धम्की र पत्रकारमाथि हुने दबाबले प्रेस स्वतन्त्रता थप चुनौतीपूर्ण बन्दै गएको सरोकारवालाहरू बताउँछन्।
राजधानी काठमाडौंमा बानेश्वरदेखि माइतीघर मण्डलासम्म प्रभातफेरी कार्यक्रम आयोजना गरिएको थियो, जहाँ पत्रकार, सञ्चारकर्मी तथा नागरिक समाजको सहभागिता रहेको थियो।
यो दिवसको सुरुवात युनेस्कोको पहलमा सन् १९९३ देखि गरिएको हो, जुन नामिबियाको विन्डहकमा जारी ‘विण्डहक घोषणापत्र’ को सम्झनामा मनाइन्छ।
आजको दिनले एउटा महत्वपूर्ण सन्देश दिन्छ—
स्वतन्त्र प्रेस बिना लोकतन्त्र कमजोर हुन्छ।
त्यसैले प्रेस स्वतन्त्रताको संरक्षण केवल पत्रकारहरूको मात्र होइन, सम्पूर्ण समाजको साझा दायित्व भएको सरोकारवालाहरूको जोड छ।